«Ongelofelijk hoe jullie het telkens voor elkaar krijgen om een datsja te verwarren met een hotel, en jezelf met koninklijke personen. Hier is geen personeel om je te bedienen!»
– Eindelijk zijn we er, – zuchtte de jonge man, terwijl hij de tassen met spullen op de vloer van de kamer neerzette.
– Ik heb de vakantie alleen voor dit moment verwacht, – antwoordde zijn vrouw en boog zich naar hem toe voor een kus.
Ze had pas kort geleden haar diploma verdedigd, maar werkte al. Over een maand begon een groot nieuw project en ze wilde goed uitrusten en krachten opdoen. Hij had zijn welverdiende vakantie gekregen, en nu waren ze, blij met hun jeugd, het prachtige weer en de volledige afzondering, naar de datsja gekomen.
De datsja lag in een klein dorpje. Het huis stond aan de oever van een kleine rivier, en aan de rand van het dorp groeide een prachtig bos waar de jonge mensen zo graag wandelden.
Op de binnenplaats was er een sauna, een barbecue en zelfs een zone met ligstoelen. In het huis waren alle gemakken aanwezig. De maand die het jonge paar hier van plan was door te brengen, beloofde vol romantiek en gelukkige momenten te zijn.
Drie dagen gingen voorbij als in een sprookje
De zon scheen niet te fel en een lichte bries joeg de muggen weg. Aan internet denken en contact zoeken met de buitenwereld was niet nodig, maar af en toe ging de telefoon toch.
– Neem op, – mompelde Olja, liggend in de hangmat in de schaduw van de appelboom, en knikte naar het geluid. Anton opende met tegenzin zijn ogen en kroop uit de armen van zijn vrouw:
– Ja. O, hallo! Natuurlijk, laten we dat doen, lang niet gezien! Ja, ja, ja… Precies! Nou, tot gauw, we wachten op jullie.
Olja kwam overeind op haar elleboog en keek haar man vragend aan.
– Wie was dat?
– Misja.
– Degene met die vrouw Oksana en hun tweeling?
– Ja.
– En waar wachten we ze op? – Olja fronste een beetje en hief haar kin.
– Hier, waar anders!
– En mij vragen? – zei ze, duidelijk ontstemd en bijna boos.
– Kom nou, dat wordt toch gezellig, je houdt van gasten, en we hebben elkaar lang niet gezien, – verdedigde Anton zich en kwam dichter bij zijn vrouw, – En we zullen nog genoeg tijd samen hebben, ze komen toch niet voor een hele week, Misja zei drie dagen – hij gaf zijn vrouw een kus op de wang en zij lachte.
– Nou, zolang het maar geen week is, – zei Olja vrolijk en begon te bedenken hoe en waar ze de gasten zou onderbrengen.
De volgende ochtend was het op de rustige datsja levendiger dan gewoonlijk. Olja stond vroeg op om de kamer voor de gasten klaar te maken en de laatste dingen op te ruimen die ze de dag ervoor niet had afgekregen. Anton marineerde het vlees.
De gasten arriveerden tegen de middag en werden ondergebracht in de kamer die de zorgzame gastheren voor hen hadden vrijgemaakt. De kinderen renden door de tuin en probeerden later visjes te vangen vanaf de steiger, terwijl de volwassenen wijn in de glazen goten en sjasliek roosterden. Iedereen was in een uitstekende stemming.
– Het was toch leuk op school, ook al heb ik bijna nooit geleerd, – herinnerde Misja zich, terwijl hij een stuk vlees kauwde.
– Ja, ja, vooral toen we met de hele klas naar de wijngaarden gingen – bevestigde Anton, – We woonden bijna een hele maand aan zee, leerden en verzamelden druiven.
– En hoe we ons daar vol aan aten!
– Dat zeker…
– Jullie hadden het goed, – zei Oksana met een licht gekwetste toon, – Jullie groeiden op aan zee, en ik in mijn Oeral deed niets anders dan aardappelen rooien en bomen witten. Daar had ik geen zee, geen zon en zeker geen druiven.
– Och, ik weet niet waar jullie schooltijden hadden, maar bij mij was er geen arbeidsonderwijs op school, dat had ik thuis al genoeg, – antwoordde Olja, – Hoewel, waarover zou ik klagen, – ze zakte achterover in de rieten stoel en keek naar de kinderen, – De schooljaren zijn de meest zorgeloze en gelukkige. Wat er ook gebeurt, de herinneringen blijven licht en warm…
Zo ging de eerste dag voorbij met eten en gesprekken. De oude vrienden hadden een geweldige tijd, en de kinderen waren zo moe van het rennen in de tuin dat ze in enkele minuten in slaap vielen.
– Jullie hebben een uitstekende tak aan die appelboom, daar kan je een schommel van maken, – zei Misja tegen zijn vriend, toen de vrouwen de afwas gingen doen en de kinderen naar bed brachten.
– Denk je dat dat de moeite is? – antwoordde Anton slaperig en geeuwde.
– Ik maak het zelf wel, geef me alleen een plank en een stevig touw.
– Hoe weet jij dat ik dat heb?
– Wie heeft dat nou niet op een datsja? We vinden wel iets…
De ogen van Anton vielen onverbiddelijk dicht, dus hij zei niets terug tegen zijn vriend, ook al vond hij Misja’s opmerking een beetje grof. De gastheer had het gevoel dat de gast zich met zaken bemoeide die hem niet aangingen, maar de slaap verdoofde zelfs dat gevoel.
De volgende dag had Olja voor de gasten een vermaakprogramma bedacht in de vorm van een picknick aan de rivier.
Terwijl de mannen bezig waren met het zoeken naar een plank voor de schommel en Oksana met de kinderen, pakte Olja twee grote manden in.
In één mand lagen handdoeken, zwembandjes voor de tweeling en een paar reisspelletjes, en in de andere, luchtdicht afgesloten, lagen tussen zakken met ijs appels, een watermeloen, druiven, broodjes, crackers en flessen met drankjes koel te worden.
Voor de picknick besloten ze naar het einde van het dorp te gaan – daar lag het “gemeenschappelijke” strand. De plek was schilderachtig en er was zelfs schoon zand. De vrienden nestelden zich in de schaduw van een brede eik en begonnen de gezelschapsspelletjes te spelen, terwijl ze met een half oog de kinderen in de gaten hielden, die elkaar bij de oever natspetterden.
De uitstap was een groot succes. Ze kwamen zelfs toe aan de boot. Anton en Olja bliezen die zelden op, maar nu dachten ze eraan. Zowel de kinderen hadden plezier als de volwassenen maakten een tochtje.
Onmerkbaar ging er weer een dag voorbij, en nog een paar…
De schommel hing inmiddels al aan een touw dat ze bij buurman oom Kolja hadden geleend, en de gasten waren vermaakt, gebaad en gevoed. Tijdens het heetste deel van de dag trokken Anton en Olja zich terug in huis om onder de airco te liggen, terwijl de hitte de gasten niet deerde – zij lagen te zonnen en luisterden buiten naar muziek.
– Rustig toch, we zijn hier niet alleen, – duwde Olja haar man van zich af toen hij haar probeerde te kussen.
– Waarom schaam je je daarvoor? – vroeg Anton, terwijl hij zich terugtrok.
– Ik schaam me tegenwoordig voor alles… – Olja ging op bed zitten en keek hem bedroefd aan. – Ik weet niet meer hoe ik Misja en Oksana morgen moet bezighouden. Met de kinderen is het eenvoudig, die zijn blij als ze gewoon in de aarde mogen wroeten, maar volwassenen moet je voortdurend entertainen… Ze hadden gisteren al moeten vertrekken, maar ze maken nog geen aanstalten… Ik ben moe…
– Dan vermaak ze toch niet, als je geen zin hebt, – zei Anton, en begreep meteen dat hij iets doms had gezegd. Hij kende zijn vrouw maar al te goed. Ze was nu eenmaal zo opgevoed dat gasten voor haar het allerbelangrijkste waren, zodra zij de gastvrouw was – ze wilde niet dat iemand haar ongastvrij vond. – Trouwens, je hebt gelijk, het is inderdaad tijd dat ze naar huis gaan.
– Natuurlijk is het tijd! Ik ben heel blij dat ze gekomen zijn, maar hun kinderen maken zo’n lawaai! En we hebben maar één badkamer, ik ben niet gewend om steeds op mijn beurt te moeten wachten… Praat jij met hen, – zuchtte Olja en sloot vermoeid haar ogen.
De volgende dag begon Anton op allerlei manieren zijn vriend te laten merken dat het voor zijn gezin tijd was om terug naar de stad te gaan.
Maar Misja was op geen enkele manier van plan te begrijpen wat de zin betekende:
– Ach, het is lang geleden dat Olja en ik nog eens alleen waren, in de stad delen we het appartement met haar jongere zus, en hier maar gasten, altijd maar gasten…
Daarop antwoordde Misja alleen maar:
– Ik zou ook van haar jongere zus hierheen gevlucht zijn! Het is hier heerlijk… stil, aangenaam, ik zou mijn hele leven op zulke plekken willen doorbrengen!
Langzaam begonnen de kleine ongemakken grote en voelbare te worden.
Wanneer Olja ’s ochtends de keuken binnenkwam, zag ze vaak op tafel ongewassen vaat of niet opgeruimd eten dat van de vorige avond was overgebleven. Zelf ging ze nu wat eerder naar bed, terwijl de gasten nog bleven zitten, praten en tv kijken. Ook aten ze graag laat in de avond, wanneer de hitte was weggetrokken.
Anton begon te merken dat Misja voortdurend zijn spullen pakte en ze niet teruglegde. Zo ging het met de verrekijker, de zwemvliezen en de oplader. Alles wat in handen van zijn vriend terechtkwam, was overal te vinden, behalve op de plek waar het oorspronkelijk lag.
De kinderen sloegen een bord en een dure aardewerken mok stuk en struikelden twee keer bijna over de snoeren van de televisie, waardoor die bijna omviel. Al meer dan een week verstomde het lawaai op de datsja van Anton en Olja niet.
De gastheren waren het beu om geforceerd te glimlachen en in toespelingen te praten, dus besloten ze alles direct en duidelijk te zeggen:
– We willen tijdens onze vakantie samen zijn, – begon Olja onzeker.
– Begrijpelijk, – antwoordde Misja zonder zich ook maar enigszins gegeneerd te voelen.
– Misja, je zei dat jullie een paar dagen zouden blijven logeren, het is inmiddels al meer dan een week, – zei Olja terwijl ze de vriend van haar man aankeek. – Wanneer vertrekken jullie?
– Ik wilde het niet zeggen, maar jullie laten ons geen keus! Je begrijpt de toespelingen niet, of je doet alsof je ze niet begrijpt, – hielp Anton zijn vrouw, terwijl hij zich tot Michail richtte.
– Ach… nou, nog letterlijk een paar dagen uitrusten en dan gaan we naar de stad… – zei Misja en keek naar zijn vrouw. In Oksana’s ogen verscheen een vraag.
– We vinden het hier zo fijn, maar als dat zo is… Ja… nog een paar dagen en we beginnen in te pakken, we zullen jullie niet hinderen, – voegde Oksana eraan toe, terwijl ze een slok nam uit Olja’s mok, die de gastvrouw haar al meermaals had gevraagd niet te gebruiken en zeker niet aan de kinderen te geven. Eén ervan hadden ze bovendien al gebroken.
– Luister, ik kan dit niet meer! Jullie hinderen ons wél! Onze vakantie loopt ten einde! – barstte Olja plots uit. – Het laatste wat ik wilde, was mijn vakantie doorbrengen met het bedienen en financieren van jullie comfortabele verblijf op onze datsja! Ik ben het zat om de gastvrije gastvrouw te spelen en op te ruimen na gasten die eigenlijk al vijf dagen geleden hadden moeten vertrekken! Ik wil óók uitrusten. Jullie begrijpen de toespelingen niet, dus zeg ik het maar rechtstreeks – ik wil dat jullie vertrekken. Nu.
De gasten keken met verbazing en gekwetstheid naar Olja.
– Meent ze dat ze ons eruit zet? – vroeg Oksana aan haar man op een toon alsof dit háár eigen huis was. Toen richtte ze zich met verheven stem tot Olja: – Zet je ons eruit?
– Ja, – sneed Olja kortaf. – Ik ben jullie beu. Ik wil dat jullie weggaan!
Olja stond op, waarmee ze duidelijk maakte dat dit onderwerp niet verder besproken werd. Er viel immers niets te bespreken.
Anton begreep dat het beter was zijn vrouw nu niets te zeggen – hij had Olja zelden in zo’n toestand gezien. Zijn vrienden daarentegen verbaasden hem. Misja bewoog zich niet, hij bleef zitten zoals hij zat, onderuitgezakt in de stoel. Oksana daarentegen verstijfde met een lichte grijns op haar gezicht:
– Ongelooflijk, wat een verrassing, – zei ze alleen maar, terwijl ze haar blik van Anton naar Michail liet glijden.
Anton keek naar de gasten en voegde eraan toe:
– Ik hint jullie nu al vier dagen dat het tijd is om te vertrekken, en jullie doen alsof je het niet begrijpt. Jullie zijn zelf schuldig. Noch Olja, noch ik wilden dit, we waren echt blij jullie te zien, maar jullie brutaliteit kent gewoon geen grenzen.
Oksana begon langzaam uit de stoel op te staan. Ze draaide zich naar de keuken, waar Olja naartoe was gegaan.
– Nou, dát noem ik vrienden! Eerst nodigen jullie ons uit, en nu dit? Is het soms dat jullie het eten niet kunnen missen? We zouden jullie alles hebben vergoed bij ons vertrek, misschien zelfs nog wat extra. Of hebben onze kinderen jullie gestoord? Je bent gewoon jaloers dat je zelf geen kinderen hebt, daarom word je zo kwaad! En je speelt Anton tegen me uit! – schreeuwde Oksana plotseling met een vreemde stem tegen Olja. – We vertrekken! We vertrekken meteen!
De vrouw liep scherp richting haar kamer om de spullen te pakken. Misja sjokte achter zijn vrouw aan. Anton en Olja wisselden een blik.
Nog een half uur lang laadden de gasten hun spullen in, die ze overal op het terrein bijeen moesten rapen. De kinderen jengelden en wilden niet weg. Oksana siste alleen maar:
– Tante Olja heeft het druk, daarom kunnen we hier niet blijven. Ja, we hadden jullie twee weken aan het meer beloofd, maar goed, het is iets korter geworden…
Olja luisterde en kon alleen maar verbaasd zijn over zo’n schaamteloze houding.
Ze waren van plan geweest om twee weken bij hen te blijven, zonder het ook maar nodig te vinden hun plannen met de gastheren af te stemmen, zonder te bespreken wat ze aan boodschappen of drankjes mee zouden nemen. In al die dagen dat ze te gast waren, had Misja geen enkele keer aangeboden om mee te doen met het kopen van eten – chips, snacks, snoep en fruit voor zijn kinderen inbegrepen. Oksana had ook nooit hulp bij het schoonmaken aangeboden, zich steeds beroepend op het feit dat de kinderen geholpen moesten worden met baden, haren kammen, en dat ze daarna tijd nodig had om met hen te praten voor het slapen.
“Benieuwd of ze dit kunstje vaker met andere bekenden hebben geflikt?” – met die gedachte zat Olja op het bankje bij het huis en keek toe hoe haar man het hek sloot achter de auto van de vrienden.
In huis heerste stilte. Alleen de grote wandklok tikte met zijn wijzers.
– Misschien had ik dat niet moeten doen? Ik kon me niet inhouden! Het kwam zo bot over. En jou heb ik nog met Misja gebrouilleerd… – zei Olja nadenkend tegen haar man.
– Jij… wij hebben het zo lang mogelijk volgehouden… Ik ben zelf schuldig, ik had het meteen moeten oplossen zodra het weekend voorbij was. Gewoon er rechtuit naar vragen. Maar ik bleef maar omfloerst doen… en zo heb ik de situatie tot het uiterste laten komen, – antwoordde hij. – Maar jij bent geweldig! Je hebt het helemaal goed gedaan! Zulke mensen moet je leren en op hun plek zetten.
– Tosja, laten we de rest van de vakantie zonder gasten doorbrengen… Als jij iemand wilt zien, gaan we zelf wel een dag of twee op bezoek, maar hier wil ik niemand meer. En alsjeblieft, overleg de volgende keer eerst met mij, voordat je instemt met zulke logeerpartijen.
– Olja, er komt geen volgende keer. Zeker niet zonder jouw toestemming! Misjan heeft me voorlopig wel de lust ontnomen om gasten uit te nodigen, – grapte Anton. – Film kijken of… geen film? – vroeg hij aan zijn vrouw.
De volgende drie dagen verliepen als in een sprookje. Er bleef nog ruim een week van de vakantie over.
De jonge mensen hadden hun telefoons uitgezet, zodat niets en niemand hun rustige rust kon verstoren.
– Verbeeld ik het me of klopt er iemand op het hek? – Olja legde haar boek neer en keek vragend naar Anton. Hij opende zijn ogen en spitste zijn oren. Inderdaad, bij het hek werd aan de klink gerammeld. Een bel hadden ze nooit laten installeren, en de deur hielden ze altijd gesloten.
Anton rolde uit de hangmat, en Olja stond ook op.
– Weet jij wie dat zou kunnen zijn? – vroeg Anton.
– Natuurlijk niet!
De stemmen achter het hek klonken Anton bekend. Hij opende het poortje.
– Antosja! Hier zijn we dan! Verrassing! – riepen verschillende mensen door elkaar heen.
“Niet dit!” – dacht Anton en wierp een blik op Olja. Zij sloeg haar ogen ten hemel en trok haar pet dieper over haar gezicht…
